سلطان مراد ميرزا حسام السلطنه

47

سفرنامه مكه ( دليل الأنام في سبيل زيارة بيت الله الحرام والقدس الشريف ومدينة السلام ) ( فارسى )

محاذات راهى نداشت كه نزديك عاشوراده برود ، زيرا كه آن نقطهء دريا براى حركت كشتى مساعدت نداشت كه بتوان تا به آن‌جا رفت و عبور از آنجا خطر داشت و بايد از محاذات آنجا گذشته به بندر گز بروند و ثانياً به عاشوراده بيايند . لاجرم در محاذات عاشوراده چند دقيقه مكث نموده ، صاحب منصب‌هايى كه در آنجا بودند ، در سه عدد كرجى نشسته داخل كشتى كمپانى شدند و در سر ميز با اجزاى كشتى نشسته ، مشروبات و غذا صرف نمودند و به صحبت مشغول شدند . سه نفر زن هم همراه داشتند و به همين نحو در سر ميز بودند تا كشتى كمپانى ساعت ديگر به محاذات بندر گز رسيد و در آنجا لنگر انداختند . امروز كشتى تا اينجا رو به مشرق حركت مىنمود و دريا آرام بود و چون به محاذى بندر گز رسيد لنگر انداختند . چهار ساعت توقف شد . زوار مشهد به بندر گز رفتند . مرد شيعه افغانى تا بندر گز ، به عزم زيارت مكه معظمه از رشت آمد ، از انقلاب و تلاطم دريا به وحشت افتاد ، از زيارت بيت‌الله منحرف و منصرف شده ، از راه بندر گز عازم مشهد مقدس شد . تلگرافچى اين بندر به ميان كشتى آمده از من ديدن كرد . از حالات طهران از او سئوال كردم ، از مژده استقامت مزاج مبارك بندگان اعليحضرت اقدس ملوكانه - ارواحنا فداه - مرا خشنود ساخت و صورت تلگرافى هم از جناب مخبرالدوله بيرون آود كه حسب‌الامر ابلاغ به سرحدات كرده بودند كه سپهسالار اعظم از تمام مناصب و مراتب خلع شده به حكومت قزوين منصوب شد . بالجمله بعد از چهار ساعت ، كشتى حركت كرده رو به مغرب رفت و ثانياً نزديك عاشوراده آمد . صاحب منصب‌هايى كه با سه نفر زن به ميان كشتى آمده بودند مارجعت به عاشوراده كردند و بعد از رفتن آنها كشتى به حركت افتاده از سمت شمال به چكّشلر رفت . دو ساعت از شب چهارشنبه گذشته به محاذات چشكلر رسيده ، لنگر انداخته اقامت كرد . چهارشنبه نهم شوال تا دو ساعت از دسته گذشته ، در لنگرگاه چكشلر بوديم . از چشكلر كرجىها آوردند . صالدات‌ها را با اجمال و اثاقلشان به آنجا بردند ، ازدحام كشتى كمتر شد و راكبين كشتى كه در تنگناى اجتماع صالدات‌ها گرفتار بودند خلاص شدند ، زيرا كه در اين سه روز تمام ، سطحهء كشتى مملو از صالدات گشته ، راه عبور و مرور بر ساكنين بسته بودند و بدين جهت بر اهل كشتى بسيار بد گذشت و رفتن آنها فرجى بعد از شدت شد و فرحى بعد از كربت .